ค่าฉนวน (ค่าความต้านทานฉนวน) เป็นตัวบ่งชี้ความปลอดภัยของหม้อแปลงไฟฟ้าโดยตรง เพราะฉนวนทำหน้าที่กั้นกระแสไฟฟ้าไม่ให้ไหลไปผิดทาง หากค่าฉนวนลดลงจนต่ำ แสดงว่าหม้อแปลงกำลังเสี่ยงเกิดความเสียหายร้ายแรง
ค่าฉนวนต่ำ นำไปสู่อะไรได้บ้าง
เมื่อค่าฉนวนต่ำลงและไม่ได้รับการแก้ไข ปัญหามักลุกลามเป็นลำดับ ดังนี้
- ค่าฉนวนต่ำ ฉนวนเสื่อมสภาพ ความต้านทานฉนวนลดลง
- ไฟรั่ว กระแสไฟฟ้าไหลรั่วออกนอกวงจร
- ลัดวงจร กระแสไฟฟ้าไหลผิดปกติ เกิดการลัดวงจร
- หม้อแปลงเสีย อุปกรณ์เสียหาย หยุดการทำงาน และเสียค่าใช้จ่ายสูง
อะไรทำให้ค่าฉนวนลดลง
- ความชื้น น้ำหรือความชื้นที่เข้าไปในฉนวนและน้ำมันของหม้อแปลง
- ความร้อนสะสม การใช้งานเกินพิกัดหรือการระบายความร้อนไม่ดีทำให้ฉนวนเสื่อมเร็ว
- สิ่งสกปรก ฝุ่น คราบเกลือ หรือสิ่งปนเปื้อนที่บุชชิ่งและขดลวด
- อายุการใช้งาน ฉนวนเสื่อมสภาพตามเวลา โดยเฉพาะเมื่อไม่ได้รับการดูแล
ตรวจค่าฉนวนอย่างไร
ช่างผู้เชี่ยวชาญจะใช้เครื่องวัดความต้านทานฉนวน (Insulation Resistance Tester หรือที่เรียกกันว่า Megger) วัดค่าระหว่างขดลวดแรงสูง ขดลวดแรงต่ำ และตัวถัง การวัดควรทำขณะปลดไฟและต่อลงดินตามขั้นตอนความปลอดภัย
- บันทึกค่าที่วัดได้ทุกครั้ง เพื่อดูแนวโน้มว่าค่าฉนวนลดลงต่อเนื่องหรือไม่
- เกณฑ์ที่ยอมรับได้ขึ้นอยู่กับขนาด ระดับแรงดัน อุณหภูมิขณะวัด และคำแนะนำของผู้ผลิต
- การเปรียบเทียบค่ากับครั้งก่อนมีประโยชน์กว่าดูค่าเดียวโดดๆ
การวัดค่าฉนวนเกี่ยวข้องกับไฟฟ้าแรงสูง ควรให้ช่างหรือวิศวกรที่ชำนาญเป็นผู้ดำเนินการเท่านั้น
ดูแลอย่างไรให้ค่าฉนวนอยู่ในเกณฑ์ดี
- ตรวจสอบและบำรุงรักษาหม้อแปลงอย่างสม่ำเสมอ ตรวจซีลและจุดที่อาจมีความชื้นเข้า
- ตรวจคุณภาพน้ำมันฉนวนตามระยะเวลา และเปลี่ยนสารดูดความชื้นเมื่อเสื่อมสภาพ
- ไม่ใช้งานเกินพิกัดต่อเนื่อง และดูแลการระบายอากาศรอบหม้อแปลง
- ทำความสะอาดบุชชิ่งและตัวหม้อแปลง
อ่านเพิ่มเติม: ดูแลหม้อแปลงอย่างไร ให้ใช้งานได้ยาวนาน และ หม้อแปลงระเบิด เกิดจากอะไร? 4 สาเหตุที่ควรรู้
การดูแลซ่อมบำรุงรักษาหม้อแปลงไฟฟ้าอย่างสม่ำเสมอ จึงสำคัญมาก ให้ทีมงานพงษ์พิมานช่วยดูแลหม้อแปลงของคุณ มั่นใจ หายห่วง ด้วยทีมงานคุณภาพ พร้อมดูแล 24 ชม. โทร 092-681-5554 หรือ ขอใบเสนอราคางานบริการ